Beknopt overzicht der meest gebruikte geneesmiddelen in Nederlandsch Oost-Indie / door J. van Dongen.
- Dongen, J. van
- Date:
- 1913
Licence: In copyright
Credit: Beknopt overzicht der meest gebruikte geneesmiddelen in Nederlandsch Oost-Indie / door J. van Dongen. Source: Wellcome Collection.
10/218 page 4
![aan een dergelijk middel worden toegeschreven, zullen bij gebruik in hun eigen lichaam overgebracht [getransmigreerd] worden. Dr. a. g. vorderman haalt een aardig voorbeeld hiervan aan in het Tijdschrift voor Inlandsche Geneeskundigen [Jaarg. 2, p. 19]. Bijna altijd wordt bij Inlandsche barenden, wier ver- lossing moeilijk gaat, een stukje van de „Kembang patimah” ook wel „akar patimah” genoemd, aangetroffen in een kopje water. De barende moet het water, waarin dit middel geweekt is, drinken. Deze kembang patimah bestaat uit het houtige stengelgeraamte van de z.g. „Boos van Jericho” [Anastatica hierochuntica L.] [Cruciferae] en wordt door Arabieren aange- voerd. De inlandsche naam is afgeleid van „Fatimah”, de dochter van Mohammed. In drogen staat is dit geraamte tot een bol ineengerold, doch bij weeken in water opent het zich tot een platte schijf. Vol- gens doekoenbegrippen huist in deze plant een „openende kracht”, die ze meenen, dat in het water overgaat en daarmede ook in het lichaam van de gebruikster, de barende, wier ostium uteri daardoor geopend wordt! Een ander voorbeeld geeft het „kruidje-roer-mij-niet” [Mimosa pudica A.], dat op West-Java overal verwilderd voorkomt. Het samenvallen der blaadjes wordt door de inlanders met „tidoer” [= slapen] betiteld. Wanneer nu een kind dikwerf uit den slaap wakker wordt, en daardoor de baboe, die het oppast, last veroorzaakt, meent zij dit te kunnen verhelpen, door onder het hoofdkussen van het kind een bebladerd takje van dit plantje te leggen, in de hoop, dat de eigenschap, spoedig te gaan inslapen, van het plantje in het lichaam van het lastige kind zal overgaan. [Feest- bundel, opgedragen aan Dr. p. j. veth p. 243]. In het „Kajoe rapat”, „Ketjibling” etc. zullen we meerdere toepassingen hiervan onder de inlandsche geneesmiddelen aan- treffen. Intusschen echter mogen wij de door ruwe empirie opgedane ervaring der praktische volksgeneeskunde niet negeeren, willen wij tot volledige kennis van het geheel geraken. Maar al te vaak kan men ook hier opmerken, dat bij den „leek” reeds lang bakende zaken eerst veel later door medische of chemische wetenschap werden gesanctionneerd, wanneer onverwacht heil- zame resultaten, met die middelen verkregen, noopten tot een consciëntieus onderzoek dier gebruikte medicamenten. Onbe- kendheid voert ook hier tot vooroordeel.](https://iiif.wellcomecollection.org/image/b28069468_0010.jp2/full/800%2C/0/default.jpg)
