Volume 2
Enumeratio methodica stirpium Helvetiae indigenarum. Qua omnium brevis descriptic et synonymia compendium virium medicarum dubiarum declaratio novarum et rariorum vberior historia et icones continentur / [Albrecht von Haller].
- Haller, Albrecht von, 1708-1777.
- Date:
- 1742
Licence: Public Domain Mark
Credit: Enumeratio methodica stirpium Helvetiae indigenarum. Qua omnium brevis descriptic et synonymia compendium virium medicarum dubiarum declaratio novarum et rariorum vberior historia et icones continentur / [Albrecht von Haller]. Source: Wellcome Collection.
15/492 (page 5)
![PRAEFATIO j Urnio Bernatum montibus fere quadraginta ftirpes primus [«] detexit, quas brevimme indicavit, led ita tamen, ut adgnofcere queas. n 20. CHRISTOPHORVS piperinvs non ex montibus folum circa Sieris myl [k]» ^d ex vallis Simmiae etiam alpibus plantas rariores in hortum fUUm transtulit, uti ex M. S. ad Cordi hiftoriam notis didici, quae exemplari Biblio¬ thecae Bafilienfis ad/criptae funt. 21. casparvs collinvs Pharmacopola Sedunenfis, qui ad gesnervm Thoram, [13 ] & alias raras plantas mifit, non aliam fui memoriam reliquit. ioh. Fabricii brevis exftat catalogus flirpium M. Galandae , & frequens in Epiflolis gesneri mentio, iosias simlervs, quem clvsivs & exteri cita¬ re folent,in opusculo** alpibus unice aretivm de NeJJo & gesneri piam tas Tilatt M. exfcripfit. petrvs andreas matthiolvs ahquam partem Vallis Tellinae vidifle videtur^ (14) nifi, uti pleraque per alios vidit. ^ 22. IOHANNES bavhinvs, fvchsii & gesneri difcipulus, a prima juven¬ tute ad ultimum fenium in plantis vitam confum/it. Alpes Rhaeticas, & Val¬ lem Tellinam comite gesnero in vi/it a. 1561. Neque longo poft tempore, iter in Italiam fecit per Gotthardum [15] M. Pataviumque & Venetias petiit) in Helvetiam vero rediit a. 1563. [16J. Ab eo tempore, ut Galliam Narbonenfem & Alfatiam omittam, Ebroduni,& Genevae, &Bafileae vixit, montes vicinos Falconarium, Suchet, Thuiri, Saleva, TVajjerfall &c. fedulus adiit, finem vero laborum Montbelgardi fecit, in valle Jurae , quae Galliae propior efh Totis quinquaginta annis flirpium hiftoriam elaboravit, gesneri in prima ju¬ ventute carus [17] aemulus. Stirpes plurimas [18] novas invenit, veterum mo¬ numenta magno judicio evolvit, confufiffima matthioli tabernae- MONTani & reliquorum hujus aetatis virorum fcripta /agax extricavit,& lumma fide aliorum defcriptiones a propriis feparavit, quas exadtiftimas dedit: Multi¬ plicationem flirpium & varietates evitavit, vix ullam fruftra repetiit, nifi for¬ te alienam defcriptionem, non fatis adgnitam, aliquando praeter propriam ad¬ duxit. Dubias ftirpes thalianas, caesalpinianas &c. pro dubiis repetiit, neque unquam eosdem colores incertis plantis dedit,quos in veris ftirpibus ad! hibuit. Ergo non temere promiferunt Editores illi Caldoriani [19], nondum fi- mile opus adparuifle, vix pofteros fimile vifuros unquam. Sed in eo pecca¬ runt boni viri, quod negledta pulcherrima volumina deturpanda reliquerint ignaro & ingratiffimo mortalium chabraeo. [20] 23. carolvs clvsivs Helvetiam adtigit, fed nihil quidquam ad hiftoriam flirpium noftrarum contulit, praeter dubium illum & incertum Ajtragalum Helveticum , Princeps tamen omnino nobis Audior efl, qui longe plurimas alpina- («J a* 15adeoque ante Clufium,&cGefneri hortorum Germaniae defcriptionem. Sedipfoa. 15 ;i.botanicum commercium cum Gefnero orfus, hanc laudem maximam meruit „ folum efle Aretium , a quo in ftirpium Audio aliquid dicere poflit Epifi. p. 118. b. (12,) Gefner de hort Germ. p. ±43. b. Sco O3) Gefner de Acon.I.Diofc. p.j. (14J P- 1 o 5. de Pinu Cembro. (15) Epifi. ad Gefner. p.119. (16) Epifi. Gefner a Wolfioo.d.p. 50. (17) Liberalisfnni ingenii praeceptor hortabatur juvenem, ut nihil fuuni opus moratus,pergeret in elaboraii* 4a ftirpium hiftoria Epifi. adi. B. p.itf. (18) Nefcio quomodo Bolanus non ultra 16 ftirpes a inventas I. B. fuille adfirmare lit aufus inpraef. a4 Moris. In quatuor omnino libris XVII. XXI. XXII. & XXIX. proprias habet triginta ftirpes, Cher- lerus autem odtodecim, cum praeterea vetuftior Clufio 8c Lobelio innumerabiles fere & alpinas dc Narbonenfes & Italicas ftirpes ante utrumque vi derit, quas libi potuiilet vindicare :Clufius enim a j i/ 6/. exHilpania rediit* Gefner epifi. p.^22. (19) Anno 1619. in praefatione ad Prodromum operis I. B. & Cherleri. 20 Quanta fuerit hujus hominis inperitia , vel ex hoc folo argumento adparebit, quod transpofitiones iconum, plerumque rudislimas, inSciagraphia fua ita non minuerit, ut etiam multiplicaverit. b](https://iiif.wellcomecollection.org/image/b30451000_0002_0018.jp2/full/800%2C/0/default.jpg)